قهوه اسپشیالیتی (Specialty) یعنی چه؟
اگه بخوای خیلی ساده بدونی قهوه اسپشیالیتی یعنی چه، باید بگم اسپشیالیتی فقط به معنی «قهوه خیلی باکیفیت و گرون» نیست. طبق تعریف فعلی Specialty Coffee Association یا همون SCA، قهوه اسپشیالیتی قهوه‌ایه که به خاطر ویژگی‌های متمایزش ارزش بیشتری در بازار پیدا می‌کنه؛ این ویژگی‌ها می‌تونن مربوط به طعم و عطر قهوه باشن یا اطلاعاتی مثل خاستگاه، تولیدکننده، روش فرآوری و نحوه تولید. در قهوه خلیفه هم وقتی از قهوه اسپشیالیتی صحبت می‌کنیم، منظور صرفاً قهوه گرون‌تر نیست؛ باید ویژگی مشخصی وجود داشته باشه که باعث بشه این قهوه تجربه یا ارزش متفاوتی برای مصرف‌کننده داشته باشه.
اسپشیالیتی یعنی چه؟
اول بذار خود کلمه رو روشن کنیم.
Specialty Coffee رو معمولاً در فارسی «قهوه اسپشیالیتی»، «قهوه تخصصی» یا «قهوه تخصصی ویژه» ترجمه می‌کنن.
اما نکته مهم اینه که اسپشیالیتی اسم یک گونه قهوه نیست.
یعنی چیزی به اسم «دانه اسپشیالیتی» که مثل عربیکا و روبوستا یک گونه جداگانه باشه نداریم.
عربیکا و روبوستا درباره گونه قهوه صحبت می‌کنن، اما Specialty بیشتر به ویژگی‌ها، کیفیت، ارزش و تجربه‌ای که یک قهوه ایجاد می‌کنه مربوطه.
پس این‌ها رو نباید با هم قاطی کنیم:
- عربیکا = گونه قهوه
- روبوستا = گونه قهوه
- سینگل اوریجین = نحوه معرفی خاستگاه قهوه
- اسپشیالیتی = مفهومی مرتبط با ویژگی‌های متمایز و ارزش قهوه
SCA در تعریف فعلی خودش، اسپشیالیتی رو به یک عدد یا یک طعم خاص محدود نمی‌کنه و روی «ویژگی‌های متمایز» و ارزشی که این ویژگی‌ها ایجاد می‌کنن تأکید داره.
تعریف قهوه اسپشیالیتی از نظر SCA چیست؟
تعریفی که SCA امروز برای Specialty Coffee استفاده می‌کنه، نسبت به تعریف‌های قدیمی گسترده‌تر شده.
در این تعریف، قهوه یا تجربه قهوه زمانی در محدوده اسپشیالیتی قرار می‌گیره که ویژگی‌های متمایزی داشته باشه و همین ویژگی‌ها باعث ایجاد ارزش اضافه در بازار بشن.
یعنی چی؟
مثلاً فرض کن یک قهوه طعم میوه‌ای خیلی مشخصی داره.
یا خاستگاه و مزرعه تولیدش کاملاً مشخصه.
یا روش فرآوری خاصی داره.
یا اطلاعات مربوط به تولیدکننده و مسیر تولیدش شفافه.
یا ترکیبی از این ویژگی‌ها باعث می‌شه این قهوه برای یک بازار یا گروه خاص ارزش بیشتری پیدا کنه.
پس اسپشیالیتی فقط این نیست که کسی یه فنجون قهوه بخوره و بگه:
«وااای، چه قهوه خوبی!»
ماجرا کمی گسترده‌تر از این حرف‌هاست.
SCA برای ارزیابی ارزش قهوه، چارچوبی به نام Coffee Value Assessment یا CVA هم توسعه داده که فقط به یک امتیاز نهایی نگاه نمی‌کنه.
قهوه اسپشیالیتی همان قهوه ۸۰ امتیازی است؟
اینجا یکی از مهم‌ترین سوءتفاهم‌ها وجود داره.
احتمالاً خیلی جاها دیدی که نوشته:
Specialty Coffee = Coffee scored 80+
این تعریف سال‌ها در صنعت قهوه بسیار رایج بوده و هنوز هم ممکنه در بعضی منابع یا بازارها با همین شکل از اصطلاح استفاده بشه.
اما تعریف فعلی SCA دیگه اسپشیالیتی رو صرفاً با یک عدد مشخص نمی‌کنه.
در سیستم قدیمی‌تر ارزیابی قهوه، امتیاز ۸۰ از ۱۰۰ یک مرز شناخته‌شده برای قهوه‌های اسپشیالیتی بود. به همین دلیل عبارت «قهوه بالای ۸۰» هنوز هم خیلی شنیده می‌شه.
اما SCA در تعریف جدیدتر خودش نگاه گسترده‌تری به ارزش قهوه داره و فقط یک عدد رو معیار قرار نمی‌ده.
بنابراین اگه جایی دیدی:
قهوه ۸۲ امتیازی
این عدد می‌تونه اطلاعات مهمی درباره ارزیابی اون قهوه بهت بده، ولی نباید کل مفهوم امروزی Specialty رو فقط به همین عدد خلاصه کنی.
Coffee Value Assessment یا CVA چیست؟
CVA یکی از مهم‌ترین تغییرات رویکرد جدید SCA به ارزیابی قهوه است.
به جای اینکه همه چیز رو داخل یک نمره نهایی خلاصه کنیم، CVA تلاش می‌کنه تصویر کامل‌تری از ارزش یک قهوه ارائه بده.
این ارزیابی چهار بخش اصلی داره:
۱. ارزیابی فیزیکی
اینجا ویژگی‌های فیزیکی قهوه بررسی می‌شن.
مثلاً:
- اندازه دانه
- رنگ
- میزان رطوبت
- عیوب
- وضعیت فیزیکی قهوه
۲. ارزیابی توصیفی
اینجا ویژگی‌های حسی قهوه توصیف می‌شن.
مثلاً:
- عطر
- طعم
- بافت
- پس‌مزه
- اسیدیته
- شیرینی
یعنی به جای اینکه فقط بگی «این قهوه ۸۵ امتیازه»، می‌تونی توضیح بدی که داخل فنجون دقیقاً چه ویژگی‌هایی احساس می‌کنی.
۳. ارزیابی ترجیحی یا Affective
اینجا برداشت ارزیاب از کیفیت و جذابیت قهوه مطرح می‌شه.
چون بالاخره سلیقه هم مهمه.
ممکنه یک نفر عاشق قهوه‌ای با اسیدیته بالا و طعم‌های میوه‌ای باشه و یک نفر دیگه قهوه شکلاتی و کم‌اسید رو ترجیح بده.
۴. ارزیابی اطلاعاتی یا Extrinsic
این بخش به اطلاعاتی خارج از خود فنجون توجه می‌کنه.
مثلاً:
- خاستگاه
- قابلیت ردیابی
- گواهی‌ها
- اطلاعات تولیدکننده
- روش فرآوری
- اطلاعات مربوط به تولید
پس می‌بینی که مفهوم Specialty خیلی بزرگ‌تر از «امتیاز کاپینگ» شده.
چه چیزی باعث می‌شود یک قهوه اسپشیالیتی باشد؟
اینجا جواب یک کلمه‌ای نداریم.
یک قهوه ممکنه به خاطر ویژگی‌های حسی خاصش ارزش پیدا کنه.
یکی دیگه ممکنه به خاطر خاستگاه مشخص و قابلیت ردیابی بالا ارزشمند باشه.
یکی ممکنه فرآوری متفاوتی داشته باشه.
یکی ممکنه ترکیبی از چند ویژگی رو داشته باشه.
برای همین نمی‌شه گفت:
«هر قهوه اسپشیالیتی حتماً باید طعم میوه‌ای داشته باشه.»
یا:
«هر قهوه اسپشیالیتی باید اسیدیته بالا داشته باشه.»
یا:
«هر قهوه اسپشیالیتی باید خیلی شیرین باشه.»
این‌ها ویژگی‌های احتمالی بعضی قهوه‌ها هستن، نه تعریف خود Specialty.
آیا قهوه اسپشیالیتی حتماً عربیکاست؟
نه، این موضوع هم کمی پیچیده‌تر از چیزیه که معمولاً گفته می‌شه.
برای سال‌ها مفهوم Specialty خیلی زیاد با Arabica گره خورده بود و در بسیاری از تعریف‌های قدیمی، قهوه اسپشیالیتی عملاً با عربیکا شناخته می‌شد.
اما نگاه جدید SCA به Specialty بیشتر بر اساس ویژگی‌ها و ارزش قهوه شکل گرفته و خودش هم درباره گسترش این مفهوم فراتر از یک گونه خاص صحبت کرده است.
پس بهتره نگیم:
«هر قهوه اسپشیالیتی حتماً عربیکاست.»
این جمله بیش از حد قطعی است.
عربیکا بخش بسیار مهمی از بازار Specialty است، اما خود واژه Specialty را نباید با نام یک گونه یکی دانست.
آیا روبوستا می‌تواند اسپشیالیتی باشد؟
اینجا هم جواب ساده «نه» درست نیست.
روبوستا یا Coffea canephora سال‌ها بیشتر در بخش تجاری بازار قهوه دیده می‌شده، اما نگاه صنعت Specialty به ویژگی‌های متمایز قهوه در حال گسترده‌تر شدن است.
SCA هم در بحث‌های مربوط به آینده Specialty صراحتاً به این موضوع پرداخته که مفهوم Specialty نباید برای همیشه فقط به یک گونه خاص محدود بماند.
پس اگر جایی دیدی کسی گفت:
«روبوستا اصلاً نمی‌تونه اسپشیالیتی باشه»
بهتره این جمله رو خیلی قطعی در نظر نگیری.
گونه قهوه و مفهوم Specialty دو موضوع متفاوت هستن.
قهوه اسپشیالیتی چه طعمی دارد؟
جواب این سؤال بستگی به خود قهوه داره.
یعنی قرار نیست همه قهوه‌های اسپشیالیتی مزه یکسانی داشته باشن.
ممکنه یک قهوه اسپشیالیتی ویژگی‌هایی مثل:
- میوه‌ای
- گلی
- مرکباتی
- شکلاتی
- کاراملی
- آجیلی
- شیرین
- ادویه‌ای
داشته باشه.
حتی ممکنه یک قهوه همزمان چند تا از این ویژگی‌ها رو نشون بده.
برای مثال، یک قهوه اتیوپی ممکنه نت‌های گلی و میوه‌ای داشته باشه، در حالی که یک قهوه برزیلی می‌تونه بیشتر سمت شکلات، آجیل و شیرینی بره.
ولی حواست باشه این‌ها قانون قطعی نیستن.
خاستگاه، واریته، فرآوری، رست و دم‌آوری همگی روی فنجون نهایی اثر می‌ذارن.
آیا قهوه اسپشیالیتی همیشه طعم ترش دارد؟
نه!
این یکی از برداشت‌های اشتباهیه که بین بعضی مصرف‌کننده‌ها وجود داره.
گاهی افراد وقتی یک قهوه با اسیدیته بالاتر می‌خورن، سریع می‌گن:
«این قهوه ترشه، پس اسپشیالیتیه!»
در حالی که این‌طور نیست.
اسیدیته یکی از ویژگی‌های حسی قهوه است، نه تعریف Specialty.
یک قهوه اسپشیالیتی می‌تونه اسیدیته قابل توجهی داشته باشه، ولی یک قهوه اسپشیالیتی دیگه ممکنه بیشتر روی شیرینی، شکلاتی بودن یا بادی تمرکز داشته باشه.
پس «ترش بودن» مساوی با «اسپشیالیتی بودن» نیست.
تفاوت قهوه اسپشیالیتی و قهوه معمولی چیست؟
وقتی می‌گیم «قهوه معمولی»، باید حواسمون باشه که این عبارت تعریف فنی خیلی دقیقی نداره.
اما در بازار معمولاً قهوه‌های تجاری و عمومی رو در مقابل قهوه‌های Specialty قرار می‌دن.
تفاوت اصلی اینه که در بازار Specialty معمولاً توجه بیشتری به ویژگی‌های متمایز، کیفیت، اطلاعات خاستگاه، فرآوری، تولیدکننده، ویژگی‌های حسی و ارزش ایجادشده در زنجیره قهوه وجود داره.
این موضوع می‌تونه باعث بشه اطلاعات بیشتری روی محصول ببینی.
مثلاً ممکنه روی بسته نوشته شده باشه:
Ethiopia – Guji – Natural – Heirloom
در حالی که روی یک محصول عمومی‌تر ممکنه فقط نوع قهوه و رست درج شده باشه.
البته زیاد بودن اطلاعات روی بسته به تنهایی ثابت نمی‌کنه که قهوه Specialty است؛ باید دید اطلاعات چقدر معتبر و قابل ردیابیه.
آیا قهوه اسپشیالیتی همیشه گران است؟
نه، ولی خیلی وقت‌ها قیمت بالاتری داره.
چرا؟
چون تولید یک قهوه با ویژگی‌های خاص، جداسازی لات‌ها، فرآوری دقیق، کنترل کیفیت، ردیابی و بسیاری از عوامل دیگر می‌تونه هزینه بیشتری داشته باشه.
از طرف دیگه، وقتی یک قهوه ویژگی خاصی داره و بازار برای اون ارزش بیشتری قائل می‌شه، قیمت هم می‌تونه بالاتر بره.
اما این نکته خیلی مهمه:
گران بودن به تنهایی دلیل اسپشیالیتی بودن نیست.
اگه یک بسته قهوه قیمت خیلی بالایی داشته باشه ولی اطلاعات قابل اتکایی درباره خاستگاه، تولیدکننده، فرآوری یا ویژگی‌های محصول نداشته باشه، صرفاً قیمت بالا نمی‌تونه ثابت کنه که با قهوه Specialty طرف هستیم.
آیا اسپشیالیتی یعنی قهوه بهتر؟
این سؤال جواب کاملاً مطلقی نداره.
از نظر بازار Specialty، این قهوه‌ها به دلیل ویژگی‌های متمایز ارزش بیشتری پیدا می‌کنن.
اما اینکه تو شخصاً از طعم یک قهوه خوشت بیاد یا نه، موضوع دیگه‌ایه.
مثلاً ممکنه یک نفر عاشق قهوه‌ای با اسیدیته بالا، طعم میوه‌ای و بادی سبک باشه.
یک نفر دیگه بگه:
«من قهوه شکلاتی و تلخ‌تر می‌خوام.»
اینکه یک قهوه ویژگی‌های Specialty داشته باشه، به این معنی نیست که همه آدم‌ها حتماً همون قهوه رو بیشتر دوست دارن.
سلیقه در قهوه واقعاً مهمه.
تفاوت Specialty و Single Origin چیست؟
این دو اصطلاح خیلی وقت‌ها اشتباه استفاده می‌شن.
Specialty درباره ویژگی‌های متمایز و ارزشی است که قهوه ایجاد می‌کنه.
اما Single Origin بیشتر درباره خاستگاه قهوه صحبت می‌کنه.
مثلاً وقتی می‌گیم:
Single Origin Ethiopia
داریم به خاستگاه مشخص قهوه اشاره می‌کنیم.
اما این عبارت به‌تنهایی توضیح نمی‌ده که قهوه Specialty هست یا نه.
از طرف دیگه، یک قهوه Specialty می‌تونه Single Origin باشه، ولی این دو اصطلاح مترادف نیستن.
پس:
Single Origin ≠ Specialty
و
Specialty ≠ الزاماً Single Origin
این تفاوت برای تولید محتوای محصول هم خیلی مهمه، چون نباید این دو عبارت رو جای هم استفاده کرد.
تفاوت قهوه اسپشیالیتی و قهوه تجاری چیست؟
قهوه تجاری معمولاً برای بازار وسیع‌تر، حجم بالا و مصرف عمومی تولید و عرضه می‌شه.
در بازار Specialty، تمرکز بیشتری روی ویژگی‌های متمایز قهوه، ارزش افزوده، اطلاعات زنجیره تأمین، تولیدکننده، خاستگاه و ویژگی‌های حسی وجود داره.
البته این به این معنی نیست که:
قهوه تجاری = بد
و
قهوه اسپشیالیتی = خوب برای همه
این مدل مقایسه بیش از حد ساده‌شده است.
هر دو بازار مصرف‌کننده خودشون رو دارن و سلیقه افراد هم با هم فرق می‌کنه.
روی بسته قهوه اسپشیالیتی چه اطلاعاتی را بررسی کنیم؟
اگه می‌خوای بفهمی یک محصول واقعاً اطلاعات قابل‌اعتمادی درباره خودش ارائه می‌ده یا نه، به برچسب نگاه کن.
چیزهایی که می‌تونن اطلاعات مفیدی بهت بدن شامل این موارد هستن:
خاستگاه
مثلاً:
- Ethiopia
- Colombia
- Kenya
- Brazil
منطقه
مثلاً اسم یک منطقه یا ناحیه مشخص.
تولیدکننده
اگر اطلاعات مزرعه، تولیدکننده یا Cooperative ارائه شده باشه، اطلاعات دقیق‌تری درباره قهوه داری.
روش فرآوری
مثلاً:
- Washed
- Natural
- Honey
- Anaerobic
واریته
اگر مشخص شده باشه که دانه متعلق به چه واریته‌ایه، اطلاعات بیشتری درباره محصول داری.
ارتفاع کشت
در بعضی محصولات Specialty ارتفاع کشت هم اعلام می‌شه.
تاریخ رست
این مورد برای مصرف‌کننده خیلی مهمه.
چون قهوه تازه‌رست‌شده با قهوه‌ای که مدت زیادی از رستش گذشته تجربه یکسانی نداره.
نت‌های طعمی
مثلاً:
- Chocolate
- Citrus
- Berry
- Caramel
- Floral
البته این‌ها قرار نیست مثل افزودنی‌های واقعی داخل قهوه باشن؛ منظور ویژگی‌های طعمی و عطری قابل درک در فنجونه.
آیا روی قهوه اسپشیالیتی حتماً باید امتیاز نوشته شده باشد؟
نه لزوماً.
ممکنه روی یک بسته قهوه اطلاعات زیادی درباره خاستگاه، فرآوری، تولیدکننده و ویژگی‌های حسی وجود داشته باشه ولی امتیاز عددی خاصی روی بسته درج نشده باشه.
در نگاه جدید SCA، ارزیابی قهوه فقط به یک عدد خلاصه نمی‌شه.
CVA دقیقاً با همین هدف شکل گرفته که اطلاعات بیشتری درباره ارزش و ویژگی‌های قهوه ثبت بشه.
پس نبودن یک عدد روی بسته به تنهایی نمی‌تونه ثابت کنه که قهوه Specialty نیست.
همون‌طور که نوشتن «۸۵ امتیاز» روی بسته هم به تنهایی نباید باعث بشه بدون بررسی بیشتر، تمام ادعاهای محصول رو قبول کنیم.
قهوه اسپشیالیتی برای اسپرسو مناسبه؟
بله.
این تصور که Specialty فقط برای V60 یا قهوه‌های فیلتریه، درست نیست.
قهوه اسپشیالیتی می‌تونه برای روش‌های مختلف دم‌آوری استفاده بشه؛ از جمله:
- اسپرسو
- V60
- کمکس
- فرنچ پرس
- ایروپرس
- کلد برو
فقط باید قهوه‌ای رو انتخاب کنی که با روش دم‌آوری و سلیقه‌ات هماهنگ باشه.
مثلاً یک قهوه با اسیدیته بالا ممکنه برای کسی که دنبال اسپرسوی میوه‌ایه جذاب باشه، در حالی که فرد دیگه‌ای برای اسپرسو دنبال Blend شکلاتی‌تر با بادی بیشتر باشه.
آیا قهوه اسپشیالیتی برای V60 بهتر است؟
V60 یکی از روش‌هایی است که اجازه می‌ده ویژگی‌های طعمی قهوه خیلی خوب خودشون رو نشون بدن.
به همین دلیل خیلی از قهوه‌های Specialty برای روش‌های فیلتری مثل V60 استفاده می‌شن.
ولی باز هم نمی‌شه گفت:
هر قهوه Specialty فقط برای V60 ساخته شده.
قهوه خوب باید با روش دم‌آوری مناسب و سلیقه مصرف‌کننده هماهنگ بشه.
ممکنه یک قهوه Specialty برای اسپرسو عالی جواب بده و یک قهوه دیگه برای دم‌آوری فیلتری جذاب‌تر باشه.
فرآوری قهوه چه نقشی در اسپشیالیتی دارد؟
خیلی زیاد.
روش فرآوری می‌تونه روی ویژگی‌های فنجون اثر بذاره.
مثلاً قهوه نچرال معمولاً می‌تونه ویژگی‌های میوه‌ای و شیرینی متفاوتی نسبت به یک قهوه واشد داشته باشه.
فرآوری‌های خاص‌تر مثل تخمیرهای کنترل‌شده یا روش‌های جدیدتر هم می‌تونن ویژگی‌های متفاوتی ایجاد کنن.
اما باز هم نباید بگیم:
«هر قهوه نچرال اسپشیالیتیه.»
روش فرآوری فقط یکی از ویژگی‌های قهوه است.
همون‌طور که Single Origin بودن، عربیکا بودن یا داشتن امتیاز مشخص هم به تنهایی کل مفهوم Specialty رو توضیح نمی‌ده.
قهوه اسپشیالیتی را چطور تشخیص دهیم؟
اگه بخوام یه چک‌لیست کاربردی بهت بدم، قبل از خرید قهوه‌ای که با عنوان Specialty عرضه شده، این موارد رو بررسی کن:
- خاستگاه مشخصه؟
- منطقه تولید مشخصه؟
- اطلاعات تولیدکننده وجود داره؟
- روش فرآوری مشخص شده؟
- واریته مشخصه؟
- تاریخ رست مشخصه؟
- اطلاعات محصول قابل ردیابیه؟
- ویژگی‌های طعمی توضیح داده شده؟
- اطلاعات مربوط به رست مشخصه؟
- فروشنده درباره محصول اطلاعات شفاف ارائه کرده؟
هرچه اطلاعات محصول شفاف‌تر و قابل بررسی‌تر باشه، بهتر می‌تونی بفهمی دقیقاً چه قهوه‌ای داری می‌خری.
البته هیچ‌کدوم از این موارد به تنهایی یک «تست قطعی» برای Specialty بودن نیستن؛ باید کل تصویر محصول رو ببینی.
چرا قهوه اسپشیالیتی اطلاعات بیشتری دارد؟
چون در دنیای Specialty فقط خود دانه مهم نیست؛ داستان و اطلاعات پشت دانه هم می‌تونه بخشی از ارزش محصول باشه.
اینکه قهوه کجا تولید شده، چه کسی اون رو تولید کرده، چطور فرآوری شده و چه ویژگی‌هایی داره، می‌تونه برای خریدار مهم باشه.
به همین خاطر ممکنه روی بسته یک قهوه Specialty اطلاعات زیادی ببینی.
مثلاً:
Ethiopia – Guji – Natural – Heirloom
همین چند کلمه اطلاعات بیشتری درباره محصول بهت می‌ده.
البته هرچه اطلاعات دقیق‌تر باشه، بهتره امکان ردیابی و اعتبار اون اطلاعات هم در نظر گرفته بشه.
آیا قهوه اسپشیالیتی همیشه طعم پیچیده‌ای دارد؟
نه لزوماً.
پیچیدگی طعمی یکی از ویژگی‌هاییه که ممکنه در بعضی قهوه‌ها وجود داشته باشه، ولی تعریف Specialty نیست.
ممکنه یک قهوه Specialty شخصیت طعمی خیلی واضح و مشخصی داشته باشه، بدون اینکه مزه‌های زیادی همزمان توش پیدا کنی.
مثلاً یک قهوه ممکنه بیشتر روی شیرینی کاراملی و شکلاتی خودش تأکید داشته باشه.
پس Specialty بودن رو نباید با «هرچی مزه عجیب‌تر، بهتر» اشتباه بگیری.
گاهی یک فنجون قهوه خیلی ساده ولی دقیق و متعادل، تجربه جذابی می‌ده.
چرا بعضی قهوه‌های اسپشیالیتی گران‌تر هستند؟
قیمت قهوه فقط از خود دانه نمیاد.
موارد مختلفی می‌تونن روی قیمت اثر بذارن:
- کیفیت و ویژگی‌های قهوه
- حجم تولید
- فرآوری
- جداسازی لات‌ها
- ردیابی
- حمل‌ونقل
- هزینه واردات
- رست
- بسته‌بندی
- برند
- میزان تقاضا
- ارزش ایجادشده در زنجیره تأمین
به همین دلیل قیمت بالاتر یک قهوه می‌تونه دلایل مختلفی داشته باشه.
ولی باز هم تأکید می‌کنم:
قیمت بالا به تنهایی تعریف Specialty نیست.
آیا قهوه اسپشیالیتی همان قهوه لاکچری است؟
نه.
«لاکچری» یک عبارت بازاری و تبلیغاتیه، اما Specialty یک اصطلاح مشخص در صنعت قهوه است که SCA برای آن چارچوب و تعریف ارائه کرده.
ممکنه یک قهوه Specialty قیمت مناسبی داشته باشه.
ممکنه یک قهوه خیلی گران باشد ولی صرفاً به خاطر برند، بسته‌بندی یا کمیاب بودن قیمت بالایی داشته باشه.
پس این دو عبارت رو نباید جای هم استفاده کنیم.
چرا مفهوم اسپشیالیتی در سال‌های اخیر تغییر کرده؟
چون صنعت قهوه هم تغییر کرده.
قبلاً تمرکز زیادی روی امتیاز عددی، کیفیت فنجان و بعضی معیارهای فیزیکی وجود داشت.
اما با توسعه صنعت Specialty، مشخص شد که ارزش قهوه فقط چیزی نیست که داخل فنجون حس می‌کنیم.
خاستگاه، تولیدکننده، فرآوری، اطلاعات زنجیره تأمین، پایداری و حتی ترجیح مصرف‌کننده هم می‌تونن در ارزش یک قهوه نقش داشته باشن.
به همین دلیل SCA در تعریف جدیدش نگاه وسیع‌تری نسبت به Specialty ارائه کرده و Coffee Value Assessment را برای ثبت و بررسی جنبه‌های مختلف ارزش قهوه توسعه داده است.
این تغییر باعث شده مفهوم Specialty از یک «عدد روی برگه کاپینگ» فاصله بگیره و تصویر کامل‌تری از خود قهوه و ارزش اون ارائه بده.
منابع خارجی معتبر
- Specialty Coffee Association – What Is Specialty Coffee?
- Specialty Coffee Association – Coffee Value Assessment
- Specialty Coffee Association – From Value to Values: Determining the Worth of Coffee
- Specialty Coffee Association – Valuing Coffee: Evolving the SCA’s Cupping Protocol
- Specialty Coffee Association – Towards a Definition of Specialty Coffee
- International Coffee Organization – Existing Definitions of Specialty Coffee
